Noms

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   Gojonet, Gojoet

Prononcer "Goujounét" en faisant entendre le t final.

(lo) Gojon
Prononcer "(lou) Goujou(ng)".


Gojoet (prononcer "Goujouét" ) : forme plus gasconne, avec disparition du n entre voyelles


 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   Ceridèr, Ceridèra

Prononcer respectivement "Céridè" (forme masculine) et "Céridèro, Céridère" (forme féminine) .

cereja, cerilha, cerida, cerija, cerisa / cerise

"serege ? Us escric des de Barcelona. El meu cognom matern és SERISIER. Les (…)

 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   Brigalhòt

Prononcer "Brigalyòt" en faisant entendre le t final.

brigalha / miette

Prononcer "brigalye", "brigalyo"...

 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   (los) Barraquèrs

Prononcer "(lous) Barraquès".


 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   (lo) Planet

Prononcer "(lou) Planét".
Beaucoup moins présent en toponymie gasconne que ce qui semble être la version féminine : La Planeta (La Planette, La Planéto, La Planète...).

La Planeta
Prononcer "La Planéte", "La Planéto"... Diminutif de plana.


Planet et Planeta sont tout autant présents (voire plus pour le masculin Planet) en domaine languedocien proche (Quercy, Lauragais...).


 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   (la) Majestèra

(lo) Majestèr
http://occiton.free.fr/dictionnaires/gascon/gascon.php : majestè = fermier (…)


 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   (la,era) Caveta

Prononcer "La Cabéto", "La Cawéto"...

cava, cau / cave

Prononcer entre "cabe", "cavo", "cawe", "cawo". C’est le nom commun "cave" (…)

 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   (lo) Marés, Marèsc

Prononcer "(lou) Marès".


 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   (los) Viaus

Prononcer "(lous) Biàws".

(lo) Viau
Prononcer "Lou Biàw". Dans une partie de la Gascogne (en gros, ouest du (…)

vinha / vigne

Prononcer "bigne". Le gascon distingue "vinha" (l’ensemble des pieds de (…)

 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   Dastuga

D’Astuga.
Prononcer "D’Astugo", "D’Astugue"...

Astuga
Prononcer "Astugo"


 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   L’Eishardinat

Problement "Le défriché".
Voir Shardina.
Mais Palay et Lespy signalent une fougère pour le mot ESCHARDINE.


 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   (la) Gavarra

gavarra / ajonc d'Europe

Prononcer entre "gabarre, gaouarre, gabarro, gaouarro...". toja = "ajonc (…)

 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   Sàber-hèr

Prononcer "Sàbé-hè".

Difficile à graphier en franco-phonétique : par exemple, pour le lexique d’entre Montagnac et La Romieu, c’est bien sàber* avec l’accent tonique sur sa.

* Ce lexique note l’accent tonique par l’accent circonflexe : sâbé
N’y a qu’at boulérén tout sâbé é paga pas ré !
Il y en a qui voudraient tout savoir et ne rien payer !
(Personnes indiscrètes qui se mêlent toujours aux conversations d’autrui)

Lexique gascon Montagnac - La Romieu
Lexique gascon Montagnac - La Romieu
DÉ MOUNTAGNAT-SER-AOUBIGNOUN A LA ROUMIOU
RECUEIL DE DICTONS ET PROVERBES
LEXIQUE, CHANSONS, DANSES ET EXPRESSIONS
par Jacky Mességué et Raymond Dautan
Télécharger (2.5 Mio)

Mais ce n’est pas un lexique issu de l’Astarac.
Mais Georges dou Cadet, qui lui était d’Astarac, confirme :
un dynamismé qué vénguo dé nostés éluts, dé nostos assouçiatious, à sabé sé jutgeon qu’aquét moyèn dé culturo y un rassémblomén dé pèrsounos qu’aougeon nostos raçinos, é qu’ésprobén soubén uo réncountro, ou un salut amical
Il écrit sabé selon son système de mettre en gras pour dire la place de l’accent tonique.

saber, sàber / savoir

La forme sàber avec l’accent tonique sur "sa" existe par endroits (…)

har, héser, hèr / faire

Prononcer "ha". Autre forme assez courante : héser

 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   (lo,eth) Pelat

Prononcer "Lou Pélat" en faisant entendre le t final.

peu / poil

Prononcer "péou". pelut, peluda : poilu, poilue pelat, pelada : pelé, pelée

 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   Micolet

Prononcer "Micoulét" en faisant entendre le t final.


 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   (lo) Pastor

Prononcer "(lou) Pastou".

pastor / pasteur, berger

Prononcer "Pastou".

 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   Bajet

Prononcer "Bayét"...

bajet / de couleur baie

Palay : Multidiccionari francés-occitan « bayét,-e (Mt) adj. De couleur (…)

 
Variante(s) graphique(s) :

Bayet

Ce nom est largement présent hors Gascogne, mais semble avoir comme nom de famille, selon Geneanet, une existence proprement gasconne au moins en Bigorre, et plus précisément à Gèdre.

Comme toponyme, il est localisé en Gascogne du côté des Hautes Pyrénées.
FANTOIR :
64001 Aast BAYET
64001 Aast CHEM DE PEBAYET
64053 Arrien DOUS BAYETS
64339 Lestelle-Bétharram RUE DE BAYET
64346 Lombia DEOUS BAYETS
65022 Arcizans-Dessus LE BAYET
65055 Ayros-Arbouix BAYET
65099 Bordères-Louron BAYET
65107 Bourréac BAYET
65185 Gardères PEBAYET
65201 Geu BAYETS
65202 Gez RUE DU BAYET
65207 Gourgue LE BAYET
65285 Louit RUE DU BAYET
65317 Mont BAYET
65334 Omex BAYET
65334 Omex CAMI DE BAYET
65339 Orincles BAYETS
65351 Ousté BAYET ET CAMOU
65370 Pouzac LE BAYET
65422 Séron CHE BAYET
65474 Villembits CHE DU BAYET

Peut-il y avoir des interférences avec Balhet ?
Comment mettre Bayet en graphie alibertine ? Baiet ou Bajet ? Pour l’instant, on choisit Bajet.


 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   Pelacan


Pellebousset, Pellevisot... Claude

can / chien

Dérivés : canha (prononcer entre "cagno" et "cagne") : chienne canhàs est (…)

pelar / peler, écorcher, éplucher

Prononcer "pélà". Et même tuer (le cochon). Origine probable : la même (…)

 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   (las,eras) Lanetas

Prononcer "(las) Lanétos", "(las) Lanétes", "(eras) Lanétas"...
Les petites Landes.

lana / lande

Prononcer "lane" dans la plus grande partie des Landes, "lano" en Gascogne (…)

 
 

- Tederic Merger

En graphie alibertine :   Los Bajonats

Prononcer "Lous Bajounats", "Lous Bayounats"... en faisant entendre le ts final.
Il doit y avoir là une racine commune avec Bajon, Bajona..., mais laquelle ?